In De Kleine Komedie, Amsterdam

Alexander Nijeboer

Vlaanderen heeft een rijke traditie aan absurdisten in veel kunstdisciplines. Op de Nederlandse kleinkunstpodia verkennen met wisselend succes vooral de Vlaamse striptekenaars/performers Kamagurka en Herr Seele de grenzen van het absurdistisch theater.

In Nederland was het meest recente, absurdistisch cabaret dat leidde tot de televisie-registratie van de serie Poelmo, slaaf van het zuiden (met Hans Teeuwen, Pieter Bouwman en Gummbah) vooral een onbedoelde parodie op het genre. Matig, smakeloos en niet intelligent gemaakt. In zijn nieuwe voorstelling Lof der waanzin vertelt het Vlaamse duo Kommil Foo (de broers Mich en Raf Walschaerts) in een indrukwekkend decor verhalen die geen enkele samenhang lijken te hebben. Maar schijn bedriegt.

Lof der waanzin begint met een verhaal waarin de God van de donder en de God van de jacht ruzie krijgen. In de commotie die hierdoor ontstaat in de kroeg waar alle goden samenkomen, verliest een god op hardhandige wijze drie tanden. De godentanden blijken kleine en catastrofale invloeden te hebben op het aardse bestaan en leiden tot tal van absurdistische invallen. Van de levensloop van Jef, een jongen voorbestemd om onbeduidend te zijn, tot de derde tand die George Bush nekt en een Apocalyps veroorzaakt.

Mich en Raf Walschaerts blijken in hun geraffineerde raamvertelling, meesterlijke vertellers. Aan de voorstelling Lof der waanzin klopt alles. Het duo zoekt en vindt de grenzen van de waanzin, maar houdt de verhalen tegelijkertijd zo prachtig klein en intiem dat ontroering, verbazing en overrompeling vechten om voorrang.

Theatraal doen Mich en Raf Walschaerts soms denken aan Waardenberg en De Jong in hun glorietijd. Maar de Vlamingen beschikken over een bredere basis van speltechnieken, die ze, ondersteund met vaak imponerende effecten, inzetten om van iedere sketch een spektakel te maken. Ook de liedjes zijn stuk voor stuk hoogtepunten. In een daarvan portretteert Kommil Foo een scholier van de basisschool die zijn meester een afscheidsbrief schrijft. Hij komt niet meer naar school want hij wil astronaut worden en dan heb je niet zoveel aan de tafels van vermenigvuldiging. En dan nog die kleinigheid, meester Frank, dat u een domkop in mij ziet. Dat deert een echte ruimtevaarder niet. Naast de fijnbesnaardheid in tekst en muziek blijkt Kommil Foo ook nog eens te beschikken over de virtuositeit om uit de meest diverse gebruiksvoorwerpen en handelingen onverwachte geluidsimitaties te maken. Lof der waanzin is een intelligent en vakkundig gemaakt spektakelstuk.

Publicatiedatum: 
woensdag 27 maart 2002
Verschenen in: 
De Volkskrant
Productie: